Religia prawosławna

Prawosławie jest doktryną ortodoksyjnego Kościoła chrześcijańskiego. Opiera się ona na dekretach siedmiu pierwszych soborów powszechnych (sobory ekumeniczne) oraz przekazach ojców Kościoła. Religia prawosławna nie respektuje natomiast prymatu jurysdykcyjnego biskupa Rzymu ustanowionego po wielkiej schiźmie. Oznacza to, iż Kościół prawosławny uznaje oprócz Boga Ojca jako jedyne źródło, także Syna i Ducha Świętego. Nie należy jednak zapominać, że ta wywodząca się z tradycji prawosławnej religia jest potężną i znaczącą częścią chrześcijaństwa , liczącą sobie blisko 300 milionów wyznawców prawosławia na całym świecie.

W Kościele prawosławnym bardzo istotna jest tzw. odmienność eklezjalno-liturgiczna (liturgia w prawosławiu) w pojmowaniu Kościoła jako wspólnoty soborowej. Wyklucza to prymat jakiegokolwiek biskupa (jak również papieża) i odgrywa ważną rolę w kwestii moralności i wiary. Kościół prawosławny traktuje więc każdego człowieka jako osobę omylną i błądzącą. Różnice pomiędzy prawosławiem a religią rzymsko-katolicką dotyczą także zakresu prawa kanonicznego, pojmowania życia duchowego i sakramentalnego.

Strukturę Kościoła prawosławnego tworzą cztery podstawowe starożytne patriarchaty: konstantynopolitański, aleksandryjski, antiocheński oraz jerozolimski. Obok nich funkcjonuje jeszcze pięć późniejszych: rosyjski, gruziński, serbski, rumuński i bułgarski oraz sześć tzw. Kościołów autokefalicznych (czyli niezależnych), do których zalicza się również Kościół prawosławny w Polsce.

W prawosławiu ogromne znaczenie mają autonomiczne klasztory zwane monasterami. Te o szczególnej randze podlegają patriarsze, natomiast pozostałe biskupom. Silna tradycja autonomii organizacyjnej, czyli tzw. autokefalia to jedna z wizytówek Kościoła prawosławnego. Cerkiew prawosławna słynie z bardzo rozbudowanej tradycji monastycznej. Monastycyzm trwa tutaj już od początków chrześcijaństwa.

Sztuką charakterystyczną dla prawosławia są ikony cerkiewne. To niezwykle urokliwe malowidła o tematyce religijnej, malowane na desce, których pochodzenie sięga pierwszych wieków chrześcijaństwa. Nie tylko upamiętniają one ważne wydarzenia religijne, ale są również przedmiotem kultu.

Najważniejszymi świętami w Kościele prawosławnym są: Prawosławne Boże Narodzenie (7 stycznia), Chrzest Pański (19 stycznia), Maselnica (23 lutego), Prawosławna Wielkanoc oraz Radonica, czyli powielkanocne modlitwy nad grobami. Te dwa ostatnie święta obchodzone są zgodnie z datami prawosławnego kalendarza liturgicznego.